کاظم تقندیکی
استاد دانشگاه فني و حرفه اي و مجری پروژه های علم داده (داده کاوی، یادگیری ماشین، پردازش زبان طبیعی و ...)

مقدمه ای بر تحلیل احساسات

دوره های شبکه، برنامه نویسی، مجازی سازی، امنیت، نفوذ و ... با برترین های ایران

گسترش روزافزون داده ها ساختاریافته و ناساختاریافته در وب، باعث ایجاد چالشی تحت عنوان داده های کلان شده است. با توجه به نوع داده ها موجود در ساختار داده های کلان از روش های مختلفی مانند یادگیری ماشین و پردازش زبان طبیعی برای تحلیل این نوع داده ها استفاده می شود. بخش عظیمی از داده های کلان را داده های ناساختاریافته در قالب زبان طبیعی انسان (متن) تشکیل می دهند، محتویات موجود در وب سایت ها، مجلات، شبکه های اجتماعی و ... از نوع داده های متنی هستند، که در سال های اخیر رشد چشم گیری داشته اند.

پردازش زبان طبیعی (NLP) مجموعه روش های سنتی هوش مصنوعی هستند که برای درک، فهم و تحلیل بهتر زبان طبیعی انسان ها توسط ماشین استفاده می شود. از جمله این روش ها می توان به استخراج نام ها از متن، استخراج موجودیت ها از متن، ریشه یابی کلمات، حذف کلمات زائد از متن و ... نیز اشاره کرد که در سال های اخیر با ترکیب سایر مؤلفه های هوش مصنوعی مانند یادگیری عمیق قدرت درک، فهم و تحلیل داده های متنی توسط روش های پردازش زبان طبیعی افزایش یافته است.

یکی از مهمترین وظایف پردازش زبان طبیعی، تحلیل احساسات داده های متنی می باشد. کاربران انسانی خیلی تمایل دارند تا با استفاده از دستگاه های هوشمند در شبکه های اجتماعی مانند توییتر، فیس بوک، اینستاگرام، واتس اپ و ... احساسات یا نظرات خود را نسبت به یک مطلب، ارائه دهند و آن را با دیگران به اشتراک بگذارند. توییتر یکی از بهترین ابزارهای موجود برای جمع آوری و سنجش افکار کاربران وب در وقایع مختلف می باشد که نسبت به سایر شبکه های اجتماعی از محبوبیت بیشتری بین کاربران وب برخوردار می باشد.

 لذا با حجم عظیمی از داده های متنی در شبکه های اجتماعی و انجمن های انلاین اینترنتی روبه رو هستیم که روز به روز به تعداد آن افزوده شده بدون آنکه دانش مفیدی از آن استخراج گردد. تحلیل احساسات به سیستم ها این امکان را می دهند تا با تحلیل و آنالیز کلمات موجود در متن، احساس کاربران را نسبت به یک واقعه یا رویداد استخراج نماید، که به طور معمول دارای دو برچسب مثبت یا منفی می باشد. برای پیاده سازی یک رویکرد یا سیستم تحلیل احساسات دو روش وجود دارد که عبارتند از:

روش های مبتنی بر واژه:

این روش متکی بر یک واژه نامه احساس می باشد، به عنوان مثال در صورت وجود واژه های نفرت انگیز یا شگفت انگیز در یک متن، برچسب Positive یا Negative  را به آن متن نسبت می دهد. اما این رویکردها مدام نیاز به بروزرسانی واژه نامه احساسی دارد و برای تحلیل احساسات معنای عینی جملات کاربرد دارد. لذا نمی تواند برحسب معنای ضمنی جملات به آن برچسب تخصیص دهد به عنوان مثال این رویکرد در تخصیص برچسب به جمله من یک ماشین هفته پیش خریدم و امروز بر روی بدنه آن یک لکه ظاهر شد ناتوان است.

روش های مبتنی بر یادگیری ماشین:

 در این رویکرد ابتدا مدلی براساس کلمات موجود در دیتاست آموزش دیده و سپس بر روی بخش دیگری از جملات یک دیتاست آزمایش می شود. در صورتی که در مرحله آزمایش دقت قابل قبولی را کسب کند از آن مدل به عنوان یک مدل تصمیم گیرنده یا پیش بینی کننده احساسات سایر جملات یا رکوردهای دیتاست استفاده می شود. روش های و الگوریتم های زیادی در این نوع رویکرد وجود دارد مانند الگوریتم های Random Forest، SVM ، NB و ... . اگر چه این رویکرد نسبت به رویکردها مبتنی بر واژه از دقت بهتری برخورد دار می باشد اما یکی از عیوب این روش انتخاب ویژگی توسط برنامه نویس است.

روش های یادگیری عمیق:

در سال های اخیر برای حل مشکل رویکردهای مبتنی بر یادگیری ماشین از یادگیری عمیق استفاده شده است با استفاده از یادگیری عمیق، دیگر نیاز به انتخاب ویژگی توسط برنامه نویس نیست، اما در مقابل باید حجم داده های آموزشی که برای یادگیری مدل استفاده می شود بسیار زیاد باشد. لذا رویکرد سومی تحت عنوان یادگیری عمیق در سال های اخیر برای تحلیل احساسات داده های متنی شکل گرفته است.میزان دقت رویکرد یادگیری عمیق با توجه به عدم دخالت کاربر در تعیین ویژگی های با اهمیت، نسبت به رویکردهای قبلی کمتر می باشد.


کاظم تقندیکی
کاظم تقندیکی

استاد دانشگاه فني و حرفه اي و مجری پروژه های علم داده (داده کاوی، یادگیری ماشین، پردازش زبان طبیعی و ...)

استاد دانشگاه فنی و حرفه ای، فعال در حوزه های علم داده، يادگيري ماشين، ، داده کاوی، بازیابی اطلاعات، متن کاوی و پایگاه داده ها با بیش از صد پروژه موفق در حوزه علم داده برای آموزش يا سفارش انجام پروژه با شماره 09157202653 (واتس اپ، تلگرام و تماس تلفنی) و ایمیل taghandiky@gmail.com در تماس باشید.

27 آذر 1400 این مطلب را ارسال کرده

نظرات